Nguyên tắc dễ nhớ nhất khi chọn kính râm theo khuôn mặt là tạo đối lập: mặt tròn hợp gọng có góc cạnh, mặt vuông hợp gọng tròn hoặc mắt mèo mềm, mặt dài hợp gọng bản to theo chiều ngang, còn mặt trái xoan đeo được hầu hết các dáng. Bên cạnh dáng, cỡ kính nên tương xứng với khuôn mặt, và đường trên của gọng nên đi theo đường chân mày.
Dù vậy, kính râm trước hết là đồ bảo vệ mắt dưới nắng gắt. Chiếc kính đẹp mà tròng không có khả năng lọc tia cực tím có thể còn hại hơn không đeo, vì tròng tối làm đồng tử mở rộng. Bài này tập trung vào chuyện chọn dáng và phối đồ; khi mua, hãy ưu tiên kính có ghi rõ khả năng chặn tia UV, thường ký hiệu UV400 hoặc chặn 100% UV, và hỏi nơi bán nếu chưa rõ.
Xác định khuôn mặt của bạn trong hai phút
Buộc gọn tóc ra sau, đứng thẳng trước gương, nhìn thẳng. Có thể chụp một tấm ảnh chính diện bằng điện thoại ở khoảng cách một sải tay, không nghiêng đầu. Để ý ba bề rộng: trán, gò má, quai hàm, và so chúng với chiều dài khuôn mặt từ chân tóc tới cằm.
Mặt tròn có chiều dài và chiều rộng gần bằng nhau, gò má là chỗ rộng nhất, đường hàm mềm, cằm tròn. Mặt vuông có trán, gò má và quai hàm rộng gần bằng nhau, đường hàm rõ góc. Mặt dài có chiều dài lớn hơn hẳn chiều rộng, trán cao hoặc cằm dài. Mặt trái xoan dài hơn rộng một chút, gò má rộng nhất, trán và hàm thu nhỏ dần, cân đối. Mặt trái tim có trán rộng, gò má cao, cằm nhỏ nhọn.
Rất nhiều người không thuộc hẳn một dạng nào, đó là chuyện bình thường. Khi đó hãy xem đặc điểm nổi bật nhất của khuôn mặt bạn là gì: đường hàm rõ, gò má cao, trán rộng hay cằm thon, rồi chọn kính theo đặc điểm đó. Phân loại khuôn mặt chỉ là công cụ giúp thử nhanh, không phải bản án cho kiểu kính bạn được phép đeo.
Dáng gọng gợi ý cho từng khuôn mặt
Bảng sau tóm tắt các gợi ý phổ biến. Hãy dùng nó làm điểm bắt đầu khi thử kính, sau đó tin vào gương và cảm giác thoải mái của bạn:
| Khuôn mặt | Dáng nên thử | Vì sao | Có thể kém hợp |
|---|---|---|---|
| Tròn | Gọng vuông, chữ nhật, mắt mèo có góc, gọng bản to phía trên | Đường thẳng, góc cạnh tạo độ sắc nét, mặt trông dài hơn | Gọng tròn nhỏ, gọng quá hẹp |
| Vuông | Gọng tròn, oval, mắt mèo mềm, phi công | Đường cong làm mềm quai hàm góc cạnh | Gọng vuông bản dày, rộng bằng quai hàm |
| Dài | Gọng bản to, hơi vuông, oversize vừa, gọng có càng trang trí | Kéo bề ngang, làm khuôn mặt cân đối | Gọng nhỏ, hẹp, không viền |
| Trái xoan | Hầu hết mọi dáng, cỡ vừa với mặt | Tỉ lệ cân đối sẵn | Gọng quá to che mất đường nét |
| Trái tim | Gọng phi công, gọng tròn, gọng nửa viền dưới, màu nhạt | Cân lại phần trán rộng, cằm nhỏ | Gọng có trang trí nặng ở phía trên |
Về cỡ kính: chiều ngang gọng nên xấp xỉ bề ngang khuôn mặt ở thái dương, không thò ra quá xa hai bên má và không hẹp hơn mặt. Mắt nên nằm gần giữa tròng theo chiều ngang. Đường trên của gọng nên đi theo đường chân mày hoặc che nhẹ chân mày; kính để lộ cả chân mày ở phía trên mặt kính thường trông lệch.
Thử kính râm ở cửa hàng: những điểm cần kiểm
Ngoài việc soi gương xem có hợp không, chiếc kính còn cần vừa và dễ chịu khi đeo nhiều giờ. Khi thử:
- Đeo kính, nhìn thẳng: hai tròng cân, gọng không lệch bên nào. Lắc nhẹ đầu và cúi xuống, kính không tụt khỏi sống mũi.
- Kiểm tra sống mũi: phần đệm mũi hoặc cầu kính không đè đỏ hai bên mũi. Người Việt nhiều người sống mũi thấp, kính không đệm dễ chạm vào gò má khi cười. Kính có đệm mũi chỉnh được hoặc kiểu dành cho mũi thấp sẽ vừa hơn.
- Kiểm tra càng kính: càng ôm vừa sau tai, không ép thái dương gây đau đầu, không lỏng tới mức kính trượt khi bạn ra mồ hôi.
- Cười thật tươi: nếu má đẩy kính lên, kính đang quá to hoặc ngồi quá thấp trên mũi.
- Nhìn ra chỗ sáng qua tròng: hình ảnh không méo, không gợn khi bạn đưa mắt nhìn sang hai bên. Tròng kém chất lượng có thể làm mỏi mắt.
- Hỏi và đọc thông tin về khả năng chặn tia UV. Độ tối của tròng không cho biết khả năng chặn UV; tròng sáng vẫn có thể chặn tốt, tròng tối vẫn có thể không chặn.
Tiệm kính mắt thường có thể chỉnh lại càng và đệm mũi cho vừa khuôn mặt, nhất là với gọng kim loại. Đây là dịch vụ nhỏ nhưng làm chiếc kính dễ chịu hơn nhiều.
Màu tròng và màu gọng theo tông da, theo việc dùng
Tròng xám. Giữ màu sắc tự nhiên nhất, phù hợp đi lại hằng ngày và lái xe ban ngày. Hợp với mọi tông da và mọi màu trang phục.
Tròng nâu, hổ phách. Tăng độ tương phản, cảnh vật trông ấm hơn. Hợp với da tông ấm và trang phục màu đất như be, nâu, xanh rêu.
Tròng xanh lá đậm. Màu sắc khá trung thực, dịu mắt. Hợp phong cách cổ điển.
Tròng màu nhạt (hồng, vàng, xanh biển nhạt). Mang tính thời trang, hợp chụp ảnh, đi chơi buổi chiều. Kém hợp với nắng gắt giữa trưa vì không giảm chói nhiều; kiểm tra khả năng chặn UV như bất kỳ kính nào.
Tròng tráng gương. Phản chiếu mạnh, giảm chói tốt, trông năng động. Lớp tráng gương dễ trầy hơn, cần cất kỹ trong hộp.
Màu gọng. Gọng đen, đồi mồi (vằn nâu) là hai màu dễ phối nhất. Da tông ấm thường hợp gọng đồi mồi, vàng đồng, nâu; da tông lạnh hợp gọng đen, bạc, xám, đồi mồi lạnh. Gọng trong suốt hoặc màu nude giúp kính nhẹ nhàng, ít lấn khuôn mặt.
Phối kính râm với trang phục và dịp
Với trang phục công sở, kính dáng chữ nhật hoặc phi công gọng mảnh, màu đen hoặc đồi mồi trông gọn gàng khi di chuyển giữa các cuộc hẹn. Tháo kính khi vào phòng họp, khi chào hỏi trực tiếp; đeo kính râm trong nhà khi nói chuyện dễ bị hiểu là thiếu tôn trọng, trừ khi bạn có lý do về mắt.
Đi biển, đi du lịch là dịp để thử kính bản to, gọng mắt mèo hay gọng màu. Kết hợp với mũ rộng vành và khăn, kính râm giúp bảo vệ vùng da quanh mắt, nơi rất dễ hình thành nếp nhăn và đốm sạm do nắng. Mang thêm một hộp kính cứng để kính không bị đè bẹp trong vali.
Khi đi xe máy, chọn kính ôm mặt vừa vặn, không tụt, và đeo được dưới kính chắn gió của mũ bảo hiểm. Kính quá to có thể vướng vào mũ bảo hiểm. Không đeo kính râm khi đi xe ban đêm hay trong đường hầm tối vì làm giảm tầm nhìn.
Về phối màu, kính là phụ kiện nằm sát khuôn mặt nên ảnh hưởng mạnh tới tổng thể. Gọng màu nổi đi với trang phục đơn giản; trang phục nhiều màu thì chọn gọng trung tính. Kim loại của gọng kính nếu tiệp với trang sức như bông tai, vòng cổ sẽ cho cảm giác đồng bộ, chỉn chu.
Kính râm, kiểu tóc và trang điểm
Kính râm che gần hết vùng mắt nên phần còn lại của khuôn mặt trở nên nổi bật hơn: chân mày, môi, đường viền hàm. Khi đeo kính bản to, một màu son rõ nét như đỏ gạch, hồng đất hay cam đào giúp gương mặt có điểm cân bằng, tránh cảm giác kính "nuốt" khuôn mặt. Kính mảnh, nhỏ thì hợp với lớp trang điểm tự nhiên, son nhạt.
Kiểu tóc cũng thay đổi cách kính trông trên mặt. Tóc buộc cao, búi gọn làm lộ đường hàm và thái dương, hợp kính mắt mèo hoặc kính góc cạnh. Tóc xoã dài hai bên má làm khuôn mặt trông hẹp lại, hợp kính bản to theo chiều ngang. Tóc mái dày che trán thì chọn gọng không quá cao để không bị kẹp giữa mái và kính.
Với kính đeo nhiều giờ, kem nền và kem chống nắng ở sống mũi dễ bị đệm kính quẹt đi, để lại vệt. Thoa lớp mỏng ở vùng này, dặm phấn nhẹ, và lau đệm mũi định kỳ để giữ kính sạch, ít trơn trượt khi trời nóng.
Giữ kính râm không trầy xước, không lỏng gọng
Luôn cất kính vào hộp. Kính để trần trong túi xách cọ với chìa khoá, đồng xu là nguyên nhân phổ biến nhất khiến tròng trầy. Hộp cứng bảo vệ tốt hơn túi vải mềm.
Đừng gài kính lên đầu thường xuyên. Thói quen này làm càng kính bị banh rộng, kính lỏng dần và dễ rơi. Tóc và dầu trên tóc cũng bám vào tròng.
Lau bằng khăn sợi nhỏ, không lau bằng vạt áo. Vải áo có thể chứa bụi, cát mịn làm xước tròng. Khi kính bám bụi nhiều, rửa dưới vòi nước với một giọt nước rửa chén pha loãng, sau đó thấm khô bằng khăn mềm.
Tránh để kính trong xe ô tô dưới nắng. Nhiệt độ cao trong xe đóng kín có thể làm cong gọng nhựa, bong lớp tráng phủ trên tròng.
Siết ốc định kỳ. Ốc ở bản lề lỏng ra theo thời gian. Tiệm kính thường siết ốc, thay đệm mũi nhanh chóng; bạn cũng có thể dùng bộ tua vít nhỏ ở nhà nếu cẩn thận.
Câu hỏi thường gặp
Kính râm tròng càng tối càng chống nắng tốt hơn phải không?
Không hẳn. Độ tối chỉ cho biết lượng ánh sáng nhìn thấy được giảm bao nhiêu, không cho biết khả năng chặn tia cực tím. Hãy xem thông tin chặn UV trên kính, thường là UV400 hoặc chặn 100% UV, và hỏi nơi bán nếu không thấy ghi.
Mặt tròn có đeo kính tròn được không?
Được, nếu bạn thích. Gợi ý chọn gọng góc cạnh chỉ giúp mặt trông dài hơn. Nếu yêu thích kính tròn, chọn cỡ hơi lớn hơn một chút, gọng mảnh, và để kính ngồi cao trên sống mũi để tránh cảm giác mặt tròn thêm.
Kính oversize có hợp với khuôn mặt nhỏ không?
Kính quá to có thể che gần hết khuôn mặt nhỏ và trượt xuống gò má. Với mặt nhỏ, chọn kính oversize vừa phải, gọng mảnh và kiểm tra xem kính có chạm má khi cười không.
Người đeo kính cận chọn kính râm thế nào?
Có thể làm tròng râm có độ trên gọng kính râm, dùng kính kẹp lên kính cận, hoặc tròng đổi màu. Hãy trao đổi với tiệm kính về độ cận hiện tại; tròng có độ nên đo mắt lại nếu đã lâu chưa kiểm tra.
Kính râm có cần thay sau vài năm không?
Không có hạn sử dụng cố định. Nên thay khi tròng trầy nhiều làm nhìn mờ, gọng cong vênh không chỉnh được hoặc lớp phủ bong tróc. Tròng trầy khiến mắt điều tiết nhiều, dễ mỏi khi đeo lâu.
Có nên mua kính râm cho trẻ em không?
Mắt trẻ cũng cần được bảo vệ khỏi nắng gắt, nhưng kính cần đúng cỡ, gọng dẻo, tròng chặn UV rõ ràng. Nếu trẻ có vấn đề về mắt, hãy hỏi bác sĩ nhãn khoa trước khi chọn.